- Maarif Platformu · TOBB Türkiye Eğitim Meclisi · Değerlendirme Raporu · Rapor No. 08 · İstanbul, Ekim 2026
Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’yle Dil ve Düşüncede Derinleşme Kongresi: Güçlü Yönler, Sahadaki Engeller ve Öneriler
Maarif Platformu, maarif meselesini yalnız bir müfredat konusu olarak değil, insan yetiştirme ve medeniyet meselesi olarak görür. Doğru soruları sormayı, istişareyi, çözüm odaklılığı ve ortak aklı esas alır. Elinizdeki rapor, Platform ile TOBB Türkiye Eğitim Meclisinin iş birliğiyle hazırlanmıştır.
Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Genel Müdürlüğü ile Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) tarafından 9–10 Haziran 2026’da Ankara’da düzenlenen Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’yle Dil ve Düşüncede Derinleşme Kongresi, modelin ilk iki yılına dair saha deneyimlerini bir araya getirdi. Bu rapor kongrenin ortaya koyduklarını kayda geçiriyor, güçlü yönlerini teslim ediyor, eksiklerini yapıcı bir dille belirtiyor ve modelin sahada yerleşmesine katkı sunacak öneriler geliştiriyor. Raporda kongrede dile getirilenler ile heyetimizin kanaatleri özenle birbirinden ayrılmıştır.
Yönetici Özeti: Beş Temel Tespit
- Doğru yön: Okuma, yazma, konuşma, dinleme ve bunların üzerinde yükselen düşünme yeterliği TYMM’nin temelindedir. Türkçe ve yabancı dil derslerindeki konuşma ve dinleme sınavları çok yerinde kararlardır.
- Öğretmenin sesi: Kongre, sahadaki öğretmen tecrübesini kürsüye taşımış; kamu, iş dünyası ve sivil toplumu aynı masada buluşturmuştur.
- İhtiyat payı: Bildiriler modelin başarıya ulaştığını değil, doğru yönde umut verici işaretler bulunduğunu göstermektedir.
- Gündem boşlukları: Ölçme-değerlendirme, mesleki eğitim, sanat, öğrenci ve veli sesi yeterince yer bulamamıştır.
- Asıl engel: Program metni değil, programı anlamlandırıp uygulayacak öğretmen yeterliği, öğretmeni inisiyatiften alıkoyan denetim kültürü ve öğrenmeye dair yerleşik anlayıştır.
TYMM uygulamaya gireli henüz iki yıl olmuştur. Bu nedenle raporda yer alan tespitler kesin hüküm değil, kapsamlı saha araştırmalarıyla sınanması gereken ön tespitlerdir.
Raporda Neler Var?
- Kongrenin künyesi, önemi ve güçlü yönleri
- Bildirilerden öne çıkanlar ve bulguların nasıl okunması gerektiği
- Kongrenin düzenleme ve gündem bakımından eksikleri
- Sahadaki temel engeller: öğretmen yeterliği, öğrenme anlayışı ve sınav sistemi
- Tartışmaya açık iki öneri: çekirdek müfredatın yüzde 50 ile sınırlandırılması ve Osmanlı Türkçesinin çekirdek dersler arasında yer alması
- Millî Eğitim Bakanlığına, üniversitelere, TOBB’a ve sivil topluma on iki öneri
Katkı Sunanlar
- Metin Özer — TOBB Türkiye Eğitim Meclisi Başkanı
- Osman Çakmak — Prof. Dr., İstanbul Rumeli Üniversitesi Sanat, Tasarım ve Mimarlık Fakültesi
- Mehmet Nur Tuğluk — Doç. Dr., Yıldız Teknik Üniversitesi Eğitim Fakültesi
- Gürkan Ergen — Doç. Dr., Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Eğitim Fakültesi
- İlyas Acet — Dr., Fen Bilimleri Öğretmeni, Kastamonu Merkez Atabey İmam Hatip Ortaokulu
- Adem Duran — Eğitim Uzmanı ve Yazar; Eski Okul Müdürü ve İlçe Millî Eğitim Müdürü
- Ethem Erdoğan — Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmeni, Kütahya Fatih Anadolu Lisesi
- Tahsin Gülhan — Davranış Bilimci, İstanbul
- Fatih Çelikel — Dr., Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmeni, Kayseri Mehmet Soysaraç Ortaokulu
- İdris Aydın — Dr., Sınıf Öğretmeni, Adapazarı Atatürk İlkokulu, Sakarya
- Osman Koçak — Dr., Eğitim Personeli, Sivas Millî Eğitim Akademisi